|  ISSN: 2757-6558   |  e-ISSN: 2757-6558

Cilt 2 Sayı 1 (Nisan 2021)

Sayı Bilgileri

Issue Information

ss. i - vi

Özet

Anahtar Kelimeler:

Orjinal Araştırma Makaleleri

Kripto Paraların Dünya Genelindeki Hukuki Durumuna İlişkin Bir İnceleme

Necip İhsan ARIKAN

ss. 1 - 9

Özet

Ödemelerde kullanılan her şey para olarak kabul edilebilirken, kanuni bir statü kazanması için paranın resmi otoritece tanınması gerekir. Özgürlükçü çevrelerde olumlu karşılanan kripto paralara, ödeme sistemi içindeki oyuncular tarafından pek sıcak bakılmadığı görülmektedir. Küresel pazar hacmi bugün 1,79 trilyon doları geçmiş olan kripto varlıklar ve kripto borsalar dünya genelinde çoğunlukla yasal bir zemine sahip değillerdir. Merkez bankalarınca çıkarılması muhtemel bir resmi dijital paranın ise; bağımsızlık noktasında kripto paralardan ayrıldığı ve özellikle merkeziyet konusunda farklı yapıda olacağı söylenebilir. Kripto varlıkların vergilendirmesine dair, yaklaşık 15 ülkede farklı uygulamalarla birlikte küresel bir uzlaşının olmadığı gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Kripto Para, Bitcoin, Ethereum, Merkez Bankası Dijital Parası

Türkiye'de Askeri Harcama Yakınsaması: Fourier Birim Kök Testinden Kanıtlar

Gökhan KONAT

ss. 13 - 23

Özet

Neoklasik model, bir ülkenin sosyal refah hizmet işlevini en üst düzeye çıkarmak için en uygun askeri harcama düzeyini seçtiğini varsayarken, askeri harcama talebi, ekonomik kaynakların, güvenliğe yönelik tehditlerin ve o ülkenin siyasi ideolojisinin bir işlevi olarak modellenir. Yakınsama analizi literatürde genel olarak fiyat, gelir, enflasyon, kamu harcamaları, turizm vb. ekonomik değişkenler üzerinde incelenmektedir.  Askeri harcama yakınsaması için ilk ampirik yaklaşım Arvanitidis vd. (2014) tarafından dikkate alınmış ve bundan sonra literatür genişlemiştir. Bu çalışmada askeri harcama yakınsaması Türkiye için araştırılmış ve stokastik yakınsamanın varlığını sınamak için birim kök testlerinden faydalanılmıştır. 1960-2019 yılları arasında Türkiye askeri harcamalarının ABD askeri harcamalarına yakınsayıp yakınsamadığı araştırılmaktadır. Bu amaçla Fourier birim kök testi kullanılmıştır. Fourier temelli testler diğer geleneksel testlere göre kırılma yada doğrusal olmayan trend durumunda avantaj sağlamaktadır. Elde edilen stokastik yakınsama sonuçlarına göre yakınsamanın gerçekleşmediği bulgusuna ulaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Askeri Harcama, Yakınsama, Fourier Birim Kök

Brexit Sürecinin Birleşik Krallık ve Türkiye Ekonomilerine Etkilerinin Dış Ticaret Bağlamında Analizi

Gizem KOL

ss. 24 - 48

Özet

Birleşik Krallık (BK), 23 Haziran 2016 tarihinde ülke genelinde yapılan bir referandumla Avrupa Birliği’nden (AB) ayrılma kararı almıştır. AB ile BK arasında yapılan müzakereler sonucunda, Avrupa Parlamentosu’nun geri çekilme anlaşmasını onaylamasıyla BK, 31 Ocak 2020 tarihi itibariyle AB’den resmen ayrılmıştır. Brexit süreci sadece BK için değil, aynı zamanda tüm dünya için de bir dönüm noktasıdır. Çalışmada, Brexit’in altında yatan nedenler ve Brexit süreci incelenmiştir. Ayrıca, Brexit sürecinin Birleşik Krallık ve Türkiye ekonomileri üzerine etkileri dış ticaret bağlamında analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Brexit, Birleşik Krallık, İngiltere, Türkiye, Avrupa Birliği, Dış Ticaret

Hisse Senedi Fiyatlarının Ortalamaya Dönüşü: Kesirli Frekanslı Fourier ADF Birim Kök Testi

Ayşegül HAN

ss. 49 - 62

Özet

Bu çalışmada Türkiye için hisse senedi fiyatlarının ortalamaya dönüşü araştırılmaktadır. Bu amaçla OECD resmi veri tabanından elde edilen 1988:01-2021:01 aylık değişkenlere Christopoulos ve Leon-Ledesma (2011) tarafından literatüre kazandırılan kesirli frekanslı Fourier birim kök testi uygulanmıştır. Yapılan analiz neticesinde uygun frekans değeri 0.5 bulunmuş ve modele dâhil edilen trigonometrik terimlerinin anlamlı olduğu bulgusu elde edilmiştir. Elde edilen test istatistiğine göre Türkiye’nin hisse senedi fiyatlarının sabitli model için anlamlılık %5 düzeyinde, sabitli ve trendli model için ise %1 anlamlılık düzeyinde durağan olduğu görülmektedir. Bu da hisse senesi fiyatlarının ortalamaya geri döneceği anlamına gelmektedir. Yani şokların hisse senedi fiyatları üzerinde geçici etkilerinin olacaktır. Bu sonuç da geçmişteki fiyat hareketleri incelenerek gelecekteki hareketlerin ön görülebileceği ve böylece yatırımcıların anormal getiri elde etmek için farklı ticaret stratejileri geliştirebileceği anlamına gelmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hisse Senedi Fiyatları, Durağanlık, Kesirli Frekanslı Fourier Birim Kök

Türkiye İçin Cari İşlemler Dengesi Beklentilerinin Rasyonalitesi Üzerine Ekonometrik Bir Analiz

Ümit Yıldız, Bülent Günsoy

ss. 63 - 79

Özet

Rasyonel beklentiler hipotezine göre ekonomik karar birimleri bir değişkenin gelecek değeri hakkında tahminde bulunurken ilgili değişkenin değerini etkileyen tüm faktörler hakkında tam bilgiye sahiptirler ve bu bilgileri etkin şekilde kullanırlar.  Ancak bu ekonomik karar birimlerinin bir değişkenin gelecek değeri hakkında tahmin yaparken hata yapmayacağı anlamına gelmez. Rasyonel beklentiler hipotezine göre ekonomik karar birimleri tahmin hatası yapabilirler ancak bu hatayı sürdürmezler. Diğer bir ifadeyle sistematik hata yapmazlar. 

Rasyonel beklentiler hipotezinin ekonomik birimlerin sistematik hata yapmayacakları varsayımı iktisat tarihi boyunca çok kez eleştirilmiş ve rasyonel beklentiler hipotezinin geçerliliği çok sayıda çalışmaya konu olmuştur. Bu çalışmada da rasyonel beklentiler hipotezinin geçerliliği Türkiye’nin cari işlemler dengesi beklentileri özelinde test edilmektedir. Beklentilerin yansızlığının ve etkinliğinin analiz edildiği çalışmada her iki hipotez de reddedilerek temel olarak Türkiye’de cari işlemler dengesi beklentilerinin rasyonel beklentiler hipotezinin öne sürdüğünün aksine rasyonel olmadığı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Cari İşlemler Dengesi, Rasyonel Beklentiler Hipotezi, Yansızlık, Etkinlik